Prag

Viyana'dan 4,5 saatlik tren yolculuğu ile Kafka'nın şehri, 'Masal Şehir' Prag'a geliyoruz. Central Station'dan 5 dakikalık yürüme mesafesindeki otelimizi bulup, yerleşiyoruz ve elimizde haritamız, atıyoruz kendimizi sokaklara. Viyana'daki yağmurlu havanın aksine günlük güneşlik bir Prag havası bizi mutlu ediyor.

Bu arada Prag hakkında biraz bilgi,

Yüzyıllar boyunca Bohemya'nın başkenti olan Prag, 16. yy.'da da Habsburg Hanedanı'nın önemli bir merkezi. 1. Dünya Savaşı'nda Avusturya - Macaristan İmparatorluğunun yenilmesinden sonra, 1918' de yeni bir ülke olarak Çekoslavakya bağımsızlığını ilan eder ve Prag başkent olur. 2. Dünya Savaşı öncesinde Nazi Almanya'sı tarafından işgal edilir. Savaş sonrası Doğu Blog'una katılan Çekoslavakya, Doğu Avrupa'daki demokratikleşme dalgasıyla, 1989'da 'Kadife Devrim' ile demokrasiye döner. 1993' te Çekoslavakya, Çek ve Slovakya Cumhuriyetleri olarak, barışçıl bir şekilde ikiye ayrılır ve Prag, Çek Cumhuriyeti'nin başkenti olur. Vltava Nehrinin iki tarafına kurulmuş olan şehrin, günümüzde 1.2 milyon nüfusu var. Avrupa Birliği'ne üye olmakla birlikte, ülkenin para birimi Çek Kronu.

Prag gezimize dönersek, Otelimizin bulunduğu yer, Ulusal Müzeye ve Vaclav Meydanına çok yakın, dolayısıyla ilk hedef bu meydana ulaşmak. ULUSAL MÜZE'nin önünden geçip, Çek Cumhuriyeti için modern Prag'ın sembolik merkezi olan VACLAV MEYDANI'na geliyoruz. Gösteri ve kutlamalar için bir numaralı adres olan meydan, aslında daha çok bir bulvara benzemekte. 1348'de Kral Charles'ın eski şehir merkezinin (Old Town) yanında, yeni bir şehir merkezi (New Town) inşa etme planı dahilinde yapılmış. Yapıldığı dönemde at pazarı olarak kullanılmış. Şimdi ise meydanda pekçok mağaza, restoran, cafe ve ofis bulunmakta. Meydan, Çek tarihinde önemli olaylara da ev sahipliği yapmış. Vaclav Meydanı'nında yapılan, 1989' daki protestolar, Çekoslavakya'da Kominizmin bitişine sebep olmuş. Meydanın tepesinde VACLAV ANITI yer almakta. 1912 yılında yılında yapılan bu anıt, Aziz Vaclav heykeli ve heykelin altında bulunan gerçek boyuttaki eski Çekoslavakya'nın koruyucusu dört azizinin heykelinden oluşmakta.

Meydan boyunca yürüyüp, haritamızın yardımıyla CHARLES KÖPRÜSÜ'ne ulaşıyoruz. Dünyanın en ünlü köprülerinden biri olan, 520 metre uzunluğundaki Charles Köprüsü, 14. yy.'ın ortalarında, Vltava Nehri üzerindeki Judith Köprüsünün selde yıkılması üzerine yapılıyor. Köprünün her iki ucunda kuleleri var. Köprüye ayrı bir güzellik katan heykellerse (30 heykel) 18. yy.'lın başlarında eklenmiş. Ancak Aziz John Nepomuk'un heykeli ise bir istisna. 1683 yılında, Aziz John'un aziz ilan edilmesinden önce dikilmiş. Rivayete göre, Aziz John (hırslı ve güçlü bir papaz) ölünce, cansız bedeni bu köprüden nehre atılır ve suya düştüğü yerde beş yıldız belirir ve kutsal bir ruh yükselir. Bunun üzerine öldükten sonra aziz ilan edilir. Prag'lılar heykelin uğur getirdiğine inanıyorlar ve ayrıca heykelin altındaki bronz levhaya dokunursanız Prag'a tekrar gelineceğine inanılıyor. 1950'lere kadar araç trafiğine açık olan köprü, artık sadece yayalara açık. Çok kalabalık olan köprüde sokak sanatçıları da oldukça fazla. Her turist gibi biz de köprüde fotoğraf çektirip, eski şehir meydanına gitmek üzere geri dönüyoruz.

ESKİ ŞEHİR (Stare Mesto) MEYDANI, Ortaçağın bütün mimari özelliklerini taşıyan bu meydan, şehrin tarihi merkezi. Kendinizi bir masal dünyasındaymış gibi hissedeceğiniz meydan, 10. yy.'da kurulmuş ve UNESCO Tarih Mirası listesinde. Günümüzde şehir turlarının, turistlerin, restoran ve cafelerin birinci adresi. Meydanın ortasındaki heykel, Juan Huss'a ait. Juan Huss, protestanların lideri olarak, katoliklere karşı savaşmış ve yakalanınca bu meydanda yakılarak öldürülmüş.

Meydandaki ESKİ ŞEHİR BELEDİYE BİNASI, 14. yy.'da yapılmış. Değişik binaların ilginç bir karışımı. Şehir önem kazandıkça genişletilmiş. Binanın en ilgi çeken bölümü 1490'da yapılmış olan ASTRONOMİK SAAT (ORLOJ) Şehrin ileri gelenleri bu saat o kadar beğenmişler ki, saati yapan ustayı kör ederek, bu saatten tekrar yapmasını engellemişler. Saat güneşin, ayın ve yıldızların hareketlerini ve gökyüzü haritasını da gösterir. Saatin yanındaki dört heykelse; elinde ayna tutan adam, kibiri, altın torbası taşıyan adam, cimriliği (Yahudi olduğu söyleniyor), elinde fener tutan iskelet, ölümü ve başında sarık, elinde ud'a benzer bir çalgı tutan adamsa (Türk olduğu söyleniyor) zevk ve sefayı temsil ediyor. Ayrıca her saat başı küçük figürler çeşitli ritüelleri yerine getiriyor. Ölüm saate bakar ve ipi çekerek zili çalar, bunun üzerine İsa ve havarileri yukarıda belirir ve horozun ötmesiyle gösteri sona erer. Bu gösteriyi izlemek için insanlar her saat başı, astronomik saatin önünde toplanıyor. Tabi ki biz de.

Astronomik Saatin olduğu OLD TOWN HALL 1338'de inşa edilmiş. Asansörle yukarı çıkıp meydanı ve şehri izleyebilirsiniz.

LADY TYN KATEDRALİ, 14. yy.'da Gotik tarzda yapılmış olan bu katedral, meydanda tüm ihtişamıyla durmakta. 80 m. yüksekliğinde, kararmış iki kulesiyle sanki bir masal kitabından çıkmış gibi. Bu kuleler dişi ve erkek varlıkları temsilen simetrik yapılmamış. Biri diğerinden biraz daha dar olarak inşa edilmiş.

Bu ortaçağ atmosferindeki cafeler, biraz dinlenmek, birşeyler içmek ve etrafı gözlemlemek için harika. Meydanın çevresindeki sokaklarda ise, ünlü bohemya cam işçiliği örneklerini bulabileceğiniz mağazalar var. Dikkatinizi çekecek diğer birşeyse eğlenceli kuklalar.

İkinci gün biraz daha tembel davranıp, yürümekten vazgeçip, şehrin tamamını görmek için hop on - hop off sehir turunu tercih ediyoruz. PRAG KALESİ'nde inip, kale ve çevresini geziyoruz. Tüm şehre hakim konumdaki Prag Kalesi, Guinness Rekorlar Kitabına göre dünyanın en büyük antik kalesiymiş. Kaleden şehir manzarası harika, şehri ikiye bölen Vltava Nehri, Charles Köprüsü ve binalar tarih boyunca sanatçılara ilham kaynağı olmuş. Kale 9.yy.'da inşa edilmiş, 12. ve 13. yy.'larda genişletilmiş. Günümüzde kalenin bir bölümü Çek Cumhuriyeti başbakanının dairesi olarak kullanılmakta. Kalenin tören kapısından içeri girip, gezmeye başlıyoruz.

Prag Kalesi içerisinde birçok sokak ve üç avlu var. Birinci avluda asker değişim töreni izleyebilirsiniz. İkinci avluda Kutsal Haç Şapeli, üçüncü avluda ise, Saint Vitus Katedrali var. Katredralin yapımına 1344'te başlanır ancak ihtişamlı gotik katedralin inşasının tamamalanması 1929 yılını bulur. Katedralin olduğu avlu, Saint George Meydanı'na açılır ve burada da Saint George Bazilikası ve Royal Palace bulunmakta.

Saint Vitus Katedrali

GOLDEN LANE (Altın Yol), Kalenin kuzey surlarının kenarındaki, 16. yy.'dan kalma şirin, küçük evlerin olduğu yerdir. Bu evlerde ilk önce kaleyi korumakla görevlendirilmiş okçular, daha sonra zanaatkarlar ve sonra da simyacılar yaşamış. 20. yy.'ın başlarında ise Altın Yol yoksulların sığınağı olmuş. Kafka da 1916 yılında kız kardeşiyle burada yaşamış. Şimdi ise restore edilmiş bu evlerde hediyelik eşyalar satılmakta.

Kafka Heykeli

Prag, Kafka'nın (1883 - 1924) doğduğu, yaşadığı, nefret edip, kaçmaya çalıştığı ama uzak kaldığında da biran önce dönmeye çalıştığı, korkular, kuşkular, isyanlar yaşadığı şehir. Şehrin her yanında Kafka'dan izler görmek mümkün. Sokak isimleri, cafeler, heykeller, yaşadığı evler ve müzesi. Tabi bir de, bütün bunların yanında, tişörtlerin, bardakların üzerinde turistik malzeme olarak pazarlanması. Herhalde yaşarken, şehrin turizmine hizmet edeceğini bilemezdi.

JOSEFOV yani YAHUDİ MAHALLESİ, Kafka'nın da yaşadığı bölgenin tarihi 13. yy.'a dayanmakta. Doğudan ve batıdan gelen Yahudiler kaynaşarak bir getto oluşturmuşlar. Yüzyıllar boyunca şehrin diğer kısımlarında yaşamaları yasaklanmış. Adını Yahudilerin özgürlüğü konusunda reformlar yapan 2. Joseph'ten almış. Bu bölgede 6 tane sinagog var. Eski sinagog olarak bilinen ama 13. yy.'da yapıldığında Yeni sinagog adı verilen sinegog, Avrupa'nın ayakta kalabilmiş en eski sinegogu. İkinci Dünya Savaşı'nda hayatlarını kaybeden 80 bin Çek asıllı Yahudi'nin adlarının sıra sıra yazılmış olduğu PİNKAS SİNAGOG'u ise en dikkat çekeni. Pinkas Sinagog'unun hemen yanından ulaşabileceğiniz YAHUDİ MEZARLIĞI'nda ise görünen 12 bin mezar olsa da, 100 bin kişinin üstüste gömülü olduğu tahmin edilmekte. Yahudilerin getto dışında yaşamalarına izin verilmediği gibi ölülerini de getto dışına gömmelerine izin verilmemiş.

Josefov'un ışıldayan yanı ise PARIZSKA yani PARİS CADDESİ. Paris'in ünlü markalar ve şık cafelerle dolu bulvarlarını anımsatıyor.

BARUT KAPISI, bir zamanlar eski şehre açılan 13 kapıdan biri olan bu kule, 1475 yılında yapılmış. Şehir büyüdükçe önemini yitiren kule 17. yy.'da barut deposu olarak kullanılmış.

Prag seyahati, ünlü Çek birası içmeden (Başlıca üretim merkezi olan Plzen şehri, dünyanın bütün ülkelerinde üretilen pilsner türüne adını vermiş), gulaş yemeden ve milli içkileri Becherovka içmeden tamamlanmaz. Biz de bu olmazsa olmazları mutlaka yerine getiriyoruz.

Kafka ''Prag sizi asla bırakmaz. Bu tatlı küçük ananın çok güçlü pençeleri vardır.'' dese de, bizim Prag' ı bırakma zamanımız gelmişti. Çok güzel anılar ve yorgunlukla...

Dip not: * Döviz bürolarında, farklı komisyon oranları ve pazarlık payı nedeniyle dikkatli olmak gerekir.

• Şehrin en ünlü hediyeliklerinin başında lal taşı, Bohemya kristali objeler ve kuklalar geliyor
• Vaktiniz varsa, günübirlik, kaplıcaları ile ünlü Karlovy Vary ve Terezin Toplama Kampına gidilebilir.

*** Kırmızı renkli yazılardan daha detaylı sayfalara ulaşabilirsiniz.